Meer haren in je borstel dan normaal? Een tekort aan vitamine D of ijzer is vaak de boosdoener bij haaruitval. Daarnaast spelen biotine, vitamine B12 en zink een rol. Bij een aangetoond tekort van een van deze stoffen kan suppletie echt verschil maken. Maar meer slikken dan je nodig hebt, helpt niet en kan zelfs averechts werken.
Vitamine D: de belangrijkste bij haaruitval
Vitamine D staat bovenaan de lijst als je kijkt naar welk vitaminetekort bij haaruitval een rol speelt. Deze vitamine is betrokken bij de aanmaak van nieuwe haarfollikels, de kleine zakjes in je huid waaruit haren groeien. Zonder voldoende vitamine D raken die follikels in de war en groeit je haar minder goed aan.
Een tekort aan vitamine D komt veel voor, zeker in Nederland waar de zon een groot deel van het jaar weinig kracht heeft. Je huisarts kan met een bloedtest bepalen of je waarden te laag zijn. Is dat het geval, dan is suppletie een logische stap.
IJzer: geen vitamine, maar minstens zo belangrijk
Technisch gezien is ijzer geen vitamine, maar een mineraal. Toch hoort het in dit lijstje thuis, want een ijzertekort is een van de meest voorkomende oorzaken van haaruitval, vooral bij vrouwen. IJzer zorgt ervoor dat rode bloedcellen zuurstof naar je haarfollikels vervoeren. Bij een tekort krijgen die follikels te weinig brandstof en gaan haren eerder in de rustfase, waarna ze uitvallen.
Een ijzertekort herken je soms aan vermoeidheid, bleke huid of kortademigheid. Maar haaruitval kan ook de enige opvallende klacht zijn. Laat je waarden controleren voordat je zomaar ijzersupplementen inneemt, want te veel ijzer is ook schadelijk.
Biotine, B12 en zink: wat doen ze precies?
Biotine, ook bekend als vitamine B8, helpt je lichaam eiwitten verwerken. Haar bestaat voor een groot deel uit keratine, een eiwit. Zonder voldoende biotine wordt dat eiwit minder goed aangemaakt, waardoor je haar zwakker wordt en makkelijker breekt. Een echt tekort aan biotine is zeldzaam bij mensen die gevarieerd eten, maar het komt voor bij mensen die veel rauwe eieren eten of bepaalde medicijnen gebruiken.
Vitamine B12 speelt een rol bij de aanmaak van rode bloedcellen en de deling van cellen, ook in haarfollikels. Een tekort hieraan ontstaat vaker bij veganisten, ouderen of mensen met een slechte opname in de darmen. De klachten lijken soms op die van een ijzertekort: vermoeidheid, tintelingen en haaruitval.
Zink is een mineraal dat helpt bij celgroei en weefselherstel. Een tekort aan zink kan haaruitval veroorzaken, maar let op: te veel zink remt juist de opname van ijzer en kan zo haaruitval verergeren. Meer is hier dus zeker niet beter.
Hoe weet je welk tekort jij hebt?
Je kunt dit niet zelf bepalen op basis van symptomen alleen. Haaruitval heeft veel mogelijke oorzaken, van stress en hormonen tot genetische aanleg. Een bloedtest bij de huisarts geeft duidelijkheid. Laat in elk geval je vitamine D, ijzer (ferritine), B12 en eventueel zink meten. Op basis van de uitkomst kun je gericht bijsturen, zonder te gokken met supplementen.
Wanneer helpen supplementen en wanneer niet?
Supplementen hebben alleen zin als er een aangetoond tekort is. Neem je vitamine D of biotine terwijl je waarden al goed zijn, dan merk je daar weinig van bij haaruitval. Je gooit in dat geval geld weg en soms veroorzaak je juist nieuwe problemen. Zo kan een overdosis vitamine A haaruitval veroorzaken in plaats van voorkomen.
Is er wél een tekort vastgesteld, dan duurt het na het starten van suppletie meestal enkele maanden voordat je effect ziet aan je haar. Haargroei is een traag proces. Heb dus geduld en houd je bloedwaarden in de gaten.
Wat kun je zelf doen?
- Laat een bloedtest doen bij de huisarts om tekorten op te sporen.
- Eet gevarieerd: vette vis, eieren, vlees, noten en groene bladgroenten leveren veel van de stoffen die je haar nodig heeft.
- Zorg voor voldoende zonlicht of gebruik in de herfst en winter een vitamine D supplement.
- Begin pas met supplementen als een tekort is aangetoond.
- Neem geen hogere doses dan aanbevolen, ook niet bij vitamines die je “veilig” lijken.
- Houd bij of je haaruitval vermindert na een paar maanden suppletie en bespreek dit met je arts.
Haaruitval stopt niet altijd met vitamines alleen
Als een tekort is gecorrigeerd maar de haaruitval aanhoudt, is er waarschijnlijk een andere oorzaak. Denk aan erfelijke haaruitval, schildklierproblemen of hormonale schommelingen na een zwangerschap of tijdens de overgang. In die gevallen helpt een dermatoloog of huidkliniek je verder met andere behandelingen. Vitamines zijn een goede eerste stap, maar niet altijd het hele antwoord.
Veelgestelde vragen
Welk vitaminetekort bij haaruitval komt het vaakst voor?
Een tekort aan vitamine D en ijzer zijn de meest voorkomende oorzaken van haaruitval door een tekort. Vooral in Nederland, waar de zon weinig kracht heeft, zijn lage vitamine D waarden heel gewoon. Een bloedtest bij de huisarts maakt snel duidelijk of dit bij jou speelt.
Kan ik gewoon beginnen met haargroei supplementen zonder bloedtest?
Het is beter om dat niet te doen. Zonder bloedtest weet je niet welk tekort je hebt, of dat er überhaupt een tekort is. Te veel van bepaalde stoffen, zoals vitamine A of zink, kan haaruitval juist verergeren. Een bloedtest geeft je een duidelijk startpunt.
Hoe lang duurt het voordat supplementen effect hebben op haaruitval?
Na het starten van suppletie duurt het meestal twee tot vier maanden voordat je verschil merkt aan je haar. Haar groeit langzaam en de follikels hebben tijd nodig om te herstellen. Zie je na vier maanden geen verbetering, bespreek dat dan met je huisarts.
Kan stress ook haaruitval veroorzaken, los van vitamines?
Ja. Langdurige stress kan haren voortijdig in de rustfase duwen, waarna ze uitvallen. Dit heet telogeen effluvium. In dat geval helpen supplementen niet, tenzij je ook een tekort hebt. Stress aanpakken is dan de belangrijkste stap.
Is biotine echt zo goed tegen haaruitval als reclames beweren?
Biotine helpt alleen als je daadwerkelijk een tekort hebt. Bij de meeste mensen die gevarieerd eten, is dat niet het geval. Reclames voor biotinesupplementen overdrijven het effect. Zonder aangetoond tekort merk je er waarschijnlijk weinig van.
