Kleding die gemaakt is met respect voor mens, dier en milieu: dat is in één zin wat duurzame kleding inhoudt. Het gaat niet alleen om het materiaal van een trui of spijkerbroek, maar om het hele proces: van de teelt van de grondstoffen tot de arbeidsomstandigheden in de fabriek en wat er met de kleding gebeurt als je er klaar mee bent.
Wat is duurzame kleding precies?
Duurzame kleding is kleding die zo min mogelijk schade aanricht aan het milieu en aan mensen. Dat betekent dat er rekening wordt gehouden met de uitstoot van broeikasgassen, het gebruik van water en pesticiden, en de werkomstandigheden van de mensen die de kleding maken. Het is een bewuste beweging binnen de mode-industrie die zich afzet tegen de zogeheten fast fashion: goedkope kleding die snel gemaakt wordt, snel verslijt en snel wordt weggegooid.
Duurzame mode kijkt naar de hele levenscyclus van een kledingstuk. Van waar de grondstof vandaan komt, hoe het stuk wordt geverfd en genaaid, tot hoe lang je het draagt en hoe je het afdankt.
Waarom is de kledingindustrie zo belastend voor het milieu?
De kledingindustrie is een van de meest vervuilende industrieën ter wereld. Voor de productie van kleding wordt veel water gebruikt, komen chemische stoffen in het milieu terecht en worden grote hoeveelheden broeikasgassen uitgestoten. Goedkope fast fashion zorgt ervoor dat mensen vaker kleding kopen en sneller weggooien. Dat legt een grote druk op het milieu.
Bovendien werken veel mensen in de kledingindustrie in slechte omstandigheden, voor lage lonen en zonder goede arbeidsrechten. Duurzame kleding probeert ook aan die kant verbetering te brengen.
Welke stoffen zijn duurzaam?
Het materiaal waarvan kleding is gemaakt, speelt een grote rol. Sommige stoffen zijn veel minder belastend dan andere. Dit zijn materialen die over het algemeen als duurzamer worden beschouwd:
- Linnen: vraagt minder water, stoot minder broeikasgassen uit en heeft minder pesticiden en mest nodig dan veel andere gewassen.
- Bamboe: groeit snel en kan zonder pesticiden verbouwd worden. Let op: de verwerking tot stof kan wel chemisch zijn, dus kijk naar gecertificeerde varianten.
- Biologisch katoen: geteeld zonder synthetische pesticiden of kunstmest, wat beter is voor de bodem en de gezondheid van boeren.
- Gerecycled polyester: gemaakt van bijvoorbeeld oude plastic flessen of bestaande kledingstukken, waardoor er minder nieuwe grondstoffen nodig zijn.
Regulier katoen scoort minder goed omdat de teelt ervan veel water verbruikt en vaak met pesticiden gaat. Synthetische materialen zoals gewoon polyester of nylon zijn gemaakt van aardolie en breken slecht af in het milieu.
Hoe herken je duurzame kleding?
Het is niet altijd makkelijk om te zien of kleding echt duurzaam is. Gelukkig zijn er keurmerken die je daarbij helpen. Een keurmerk laat zien dat een onafhankelijke organisatie heeft gecontroleerd of aan bepaalde eisen wordt voldaan. Bekende keurmerken voor kleding zijn onder andere GOTS (voor biologisch textiel) en Fairtrade (voor eerlijke handelspraktijken). Door op zo’n keurmerk te letten, weet je dat de duurzame claims van een merk gecontroleerd zijn en niet alleen marketingpraat.
Let ook op vage termen als “eco” of “groen” zonder verdere uitleg. Dat wordt ook wel greenwashing genoemd: een merk doet alsof het duurzamer is dan het werkelijk is.
Hoe kun je zelf duurzamer kleden?
Je hoeft je garderobe niet in één keer om te gooien. Kleine keuzes maken al een verschil. Dit zijn praktische stappen die helpen:
- Koop minder, maar kies voor kwaliteit die langer meegaat.
- Koop tweedehands bij kringloopwinkels of via online platforms.
- Kies voor kleding van duurzame materialen met een betrouwbaar keurmerk.
- Zorg goed voor je kleding: was op lage temperatuur en laat kleding aan de lucht drogen.
- Repareer kleding als dat kan in plaats van het weg te gooien.
- Geef kleding die je niet meer draagt door via een kledingbank, kringloopwinkel of ruilactie.
Tweedehands als duurzame keuze
Tweedehands kopen is een van de meest duurzame keuzes die je kunt maken. Er hoeft namelijk geen nieuwe kleding geproduceerd te worden. De milieubelasting van het kledingstuk heeft al plaatsgevonden, en door het nog een leven te geven bespaar je grondstoffen en energie. Tweedehands winkelen is de afgelopen jaren ook een stuk toegankelijker geworden, zowel in fysieke winkels als online.
Duurzame kleding draagt bij aan een betere wereld voor mensen en het milieu. Of je nu kiest voor kleding met een keurmerk, vaker tweedehands shopt of gewoon langer voor je kleding zorgt: elke stap telt.
Veelgestelde vragen
Is duurzame kleding altijd duurder?
Duurzame kleding is vaak duurder in aanschaf, maar dat hoeft niet per se meer te kosten op de lange termijn. Kwaliteitskleding gaat langer mee, waardoor je minder vaak iets nieuws hoeft te kopen. Tweedehands duurzame kleding is bovendien vaak goedkoop te vinden.
Wat is greenwashing bij kleding?
Greenwashing bij kleding betekent dat een merk zichzelf duurzamer presenteert dan het in werkelijkheid is. Dat gebeurt met vage termen als “eco” of “bewuste collectie” zonder dat daar een onafhankelijk keurmerk of concrete uitleg bij zit. Controleer altijd of een duurzaamheidsclaim wordt onderbouwd door een erkend keurmerk.
Wat betekent het keurmerk GOTS bij kleding?
GOTS staat voor Global Organic Textile Standard. Dit keurmerk laat zien dat een kledingstuk gemaakt is van biologische vezels en dat het hele productieproces, van teelt tot eindproduct, aan strenge milieu- en sociale eisen voldoet. Het is een van de meest betrouwbare keurmerken voor duurzaam textiel.
Is tweedehands kleding duurzamer dan nieuwe duurzame kleding?
Tweedehands kleding is in de meeste gevallen duurzamer dan nieuwe kleding, ook als die nieuwe kleding van duurzame materialen is gemaakt. Bij tweedehands kleding is er geen nieuwe productie nodig, waardoor water, energie en grondstoffen worden bespaard.
